Redenen voor een lage melkproductie

Te weinig moedermelk is een van de meest genoemde redenen voor het vroegtijdig stoppen met borstvoeding. Een ontoereikende melkproductie kan onder andere het gevolg zijn van een medische aandoening bij de baby. Voorbeelden hiervan zijn ankyloglossie, schisis, neurologische problemen, malabsorptie van voedingsstoffen en problemen met de stofwisseling. Zijn er geen problemen met de gezondheid van de baby, dan is de lage melkproductie waarschijnlijk het gevolg van lichamelijke factoren bij de moeder.
Medela: Onvoldoende productie van moedermelk

Bij vijf procent van de moeders is er sprake van ontoereikende lactatie op primair niveau door te weinig klierweefsel als gevolg van borstafwijkingen, borst- of tepeloperaties (van medische of cosmetische aard) of andere problemen. Ontoereikende lactatie op secundair niveau komt vaker voor en is doorgaans het gevolg van onjuiste voedingsgewoonten of het gebruik van supplementen, waardoor de melksynthese afneemt en er uiteindelijk sprake is van een te lage melkproductie. 

Tekenen van een lage melkproductie

Baby's kunnen last hebben van een vertraagde stoelgang, verminderde urineproductie, geelzucht, gewichtsverlies na de geboorte en lusteloosheid. Tijdens de borstvoeding is de baby mogelijk slaperig of gefrustreerd, of wellicht zuigt de baby alleen maar in korte perioden. 

Evaluatie van de moedermelkproductie

Raadpleeg altijd eerst een lactatiekundige of professionele zorgverlener. Om vast te stellen dat de melkproductie ontoereikend is, kan een moeder op aanwijzing van een professionele zorgverlener, haar melkproductie meten door de baby gedurende 24 uur voor en na elke borstvoeding (met dezelfde kleding en accessoires) te wegen. De gemiddelde normale melkproductie voor gezonde, voldragen baby's is 750 tot 800 ml/dag (bereik van 478 tot 1356 ml/dag) (zie Borstvoeding, wat is 'normaal'?)

Behandeling

Er moet een behandelplan worden uitgevoerd en gevolgd in overleg met een lactatiekundige of professionele zorgverlener. Regelmatig en doeltreffend melk afnemen is dé manier om de melkproductie te verhogen. Aangezien de meeste baby's zo'n 67% van de beschikbare melk in de borst drinken, zouden het verder ledigen van de borst door vaker en efficiënter te kolven, de melksynthese moeten stimuleren.

Enkele wetenschappelijk bewezen strategieën die in overleg met een professionele zorgverlener kunnen worden gebruikt om de melkproductie te verhogen:

  • Hulp bij het positioneren en aanleggen
  • Volledig huid-op-huidcontact tijdens de borstvoeding en het bevorderen van lichamelijk en psychologisch welbevinden tijdens het voeden
  • Een hogere borstvoedingsfrequentie met maximaal drie uur tussen de voedingen en 8 tot 12 voedingen per dag
  • Tijdelijk afkolven na elke voeding; door dubbel kolven (gelijktijdig afkolven) wordt er meer melk verwijderd en wordt de borst beter geleegd
  • Borstmassage tijdens het afkolven
  • Gebruik tijdens het afkolven goed passende borstschilden: de borsten mogen niet worden ingedrukt en de tepels mogen niet beschadigd raken. Er zijn verschillende maten borstschilden verkrijgbaar voor het geval de schacht te nauw is
  • Toepassing van ontspanningstechnieken tijdens het afkolven, zoals muziek of diep ademhalen
  • Medisch professionals kunnen overwegen om een galactogoog voor te schrijven. Dit is een middel dat de melkproductie stimuleert. 
Literatuur

1 American Academy of Pediatrics and The American College of Obstetricians and Gynecologists. Breastfeeding Handbook for Physicians 2006).

2 Donovan, T.J. & Buchanan, K. Medications for increasing milk supply in mothers expressing breastmilk for their preterm hospitalised infants. Cochrane. Database. Syst. Rev 3, CD005544 (2012).

3 Hill, P.D., Aldag, J.C., Chatterton RT. Initiation and frequency of pumping and milk production in mothers of non-nursing preterm infants. J Hum Lact. 2001;17(1):9-13

4 Hill, P.D., Aldag J.C., Chatterton RT, Zinaman M. Comparison of Milk Output Between Mothers of Preterm and Term Infants: The First 6 Weeks After Birth. J Hum Lact. 2005 February 1, 2005;21(1):22-30.

5 Kent, J.C. et al. Importance of vacuum for breastmilk expression. Breastfeed Med 3, 11-19 (2008).

6 Kent, J.C. et al. Longitudinal changes in breastfeeding patterns from 1 to 6 months of lactation. Breastfeed Med 8, 401-407 (2013).

7 Kent, J.C., Hepworth, A.R., Langton, D.B. & Hartmann, P.E. Impact of Measuring Milk Production by Test Weighing on Breastfeeding Confidence in Mothers of Term Infants. Breastfeed Med (2015).

8 Morton, J., Hall, J.Y., Wong, R.J., Benitz, W.E. & Rhine, W.D. Combining hand techniques with electric pumping increases milk production in mothers of preterm infants. J Perinatol 29, 757-764 (2009).

9 Parker, L.A., Sullivan, S., Krueger, C. & Mueller, M. Association of timing of initiation of breastmilk expression on milk volume and timing of lactogenesis stage II among mothers of very low-birth-weight infants. Breastfeed Med (2015).

10 Prime, D.K., Garbin, C.P., Hartmann, P.E. & Kent, J.C. Simultaneous breast expression in breastfeeding women is more efficacious than sequential breast expression. Breastfeed Med 7, 442-447 (2012).